2017-18

Σκοπός του μαθήματος είναι να πραγματευτεί το ζήτημα των Ελληνοβουλγαρικών σχέσεων κατά την περίοδο 1878-1912, δηλαδή από την ίδρυση της αυτόνομης Βουλγαρικής Ηγεμονίας μέχρι τους Βαλκανικούς Πολέμους. Eξετάζονται οι προσπάθειες διμερούς προσέγγισης και τα σημεία σύγκλισης και απόκλισης υπό το πρίσμα των εσωτερικών πολιτικών εξελίξεων στα δύο κράτη, καθώς και του ευρωπαϊκού διπλωματικού παράγοντα.

Με την επιβολή της Ρωμαϊκής Ειρήνης ο ελληνικός κόσμος απολαμβάνει μια εντυπωσιακή πολιτισμική αναγέννηση από τα μέσα του 1ου αι. μ.Χ. μέχρι τα μέσα του 3ου αι. μ.Χ. Φαινόμενο που προωθείται κυρίως από τα ανώτερα στρώματα των ελληνικών πόλεων υπό την αιγίδα των Ρωμαίων, θερμών υποστηρικτών και θαυμαστών του ελληνικού πολιτισμού, είναι συνυφασμένο με πολλά γνωστά ονόματα, όπως του Λουκιανού, του Δίωνα Χρυσοστόμου αλλά και του Παυσανία, οι οποίοι αντλούν στοιχεία από τη δόξα της κλασικής εποχής, δημιουργώντας έτσι έναν καινούργιο ελληνικό πολιτισμό.

Στην περίοδο αυτή εξετάζονται η λατινοκρατία, το Βυζάντιο της διασποράς (1204-1261) και η ύστατη ανόρθωση (1261) μέχρι την άλωση της Κωνσταντινούπολης (1453) και την πτώση της Τραπεζούντας (1461). Επίσης γίνεται αναφορά στους λογίους που αποδήμησαν κατά την τελευταία περίοδο της αυτοκρατορίας, μεταφυτεύοντας στη Δύση τη μεγάλη κληρονομιά του ελληνοβυζαντινού πολιτισμού και τη σοφία του αρχαίου ελληνικού κόσμου και συνεισφέροντας, έτσι, πολλά για τη δημιουργία του νεώτερου ευρωπαϊκού πολιτισμού.

Στο εισαγωγικό αυτό μάθημα θα παρουσιασθούν τα κύρια χαρακτηριστικά της βυζαντινής τέχνης από την παλαιοχριστιανική περίοδο μέχρι και την υστεροβυζαντινή περίοδο μέσα από την εξέταση αντιπροσωπευτικών μνημείων (εντοίχια ζωγραφική, φορητές εικόνες και μικρογραφίες χειρογράφων). Θα δοθεί ιδιαίτερο βάρος στο κοινωνικό, ιστορικό, θεολογικό και το εικονολογικό πλαίσιο, καθώς και στα αρχαιολογικά τεκμήρια.