2019-20

Σκοπός του μαθήματος είναι η γνωριμία των φοιτητών με τις μορφές των σύγχρονων τελετουργιών, όπως αυτές διαπιστώνονται στον ελληνικό λαϊκό πολιτισμό, να γνωρίσουν τις βασικές κοινωνικές και ιδεολογικές παραμέτρους που διέπουν την λειτουργία και τον σχηματισμό τους, και να κατανοήσουν την έννοια της εξέλιξης και διαχείρισης των παλαιότερων μορφών παράδοσης, αλλά και τους τρόπους με τους οποίους αυτές λειτουργούν.

Εξετάζονται οι επιμέρους μορφές της ελληνικής λαϊκής χειροτεχνίας (αγγειοπλαστική, ξυλογλυπτική, χαλκοτεχνία, αργυροχρυσοχοϊα, υφαντική, ζωγραφική, αρχιτεκτονική), όπως επίσης το λαϊκό θέατρο, αλλά και ο λαϊκός κινηματογράφος, από την πλευρά του περιεχομένου, της τεχνικής, της θεματολογίας, της μορφολογίας και των προϊόντων τους. Ιδιαίτερες αναφορές γίνονται στην παραδοσιακή τεχνολογία, στα εργαστήρια, τις οικονομικές σχέσεις τους, την κοινωνική θέση των μαστόρων, τα δίκτυα διαθέσεως των προϊόντων και την συμβολή τους στη διαμόρφωση του λαϊκού γούστου.

Στο πλαίσιο του μαθήματος η γλώσσα προσεγγίζεται σε σχέση με το κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο χρησιμοποιείται, αναπτύσσεται και αλλάζει. Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στην ανάλυση της γλώσσας ως κοινωνικής πρακτικής η οποία καθορίζεται από την ηλικιακή, γεωγραφική, εθνοτική κατανομή τόσο σε μονογλωσσικές όσο και σε πολυγλωσσικές κοινότητες.

Στο εισαγωγικό αυτό μάθημα αναλύονται τα κύρια καλλιτεχνικά ρεύματα και οι τάσεις της ζωγραφικής στον ορθόδοξο χώρο της Ανατολικής Ευρώπης και της Μέσης Ανατολής. Παράλληλα, ιδιαίτερο βάρος δίδεται στο ιστορικό και ιδεολογικό πλαίσιο μέσα στο οποίο εργάζονται οι ζωγράφοι, και επιχειρείται μια εικονολογική ερμηνεία της ζωγραφικής της περιόδου της οθωμανοκρατίας.

Σκοπός του μαθήματος είναι παρουσιάσει την ιστορική εξέλιξη των Βαλκανικών Λαών κατά τη Μεσαιωνική περίοδο, από την εγκατάσταση των σλαβικών φύλων μέχρι την οθωμανική κατάκτηση. Εξετάζεται η ίδρυση αυτόνομων ή ανεξάρτητων κρατών στα Βαλκάνια και η διαμόρφωση της ξεχωριστής πολιτισμικής φυσιογνωμίας της περιοχής μέσω της σύζευξης του βυζαντινού πολιτισμού και της σλαβικής κουλτούρας.