Τοπικές ενδυμασίες από ΣΑΤΡΩΝ, Δ. ΜΥΚΗΣ, Π.Ε. ΞΑΝΘΗΣ
Αρχείο 1713
ΚΟΤΖΑ ΜΟΛΛΑ ΟΓΛΟΥ ΜΠΕΛΙΝ
ΓΛΩΣΣΑΣ, ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΠΑΡΕΥΞΕΙΝΙΩΝ ΧΩΡΩΝ
2004-2005
ΣΑΤΡΕΣ-ΞΑΝΘΗ
Μ. Γ. ΒΑΡΒΟΥΝΗΣ
Β. Ένδυμα, υπόδεση, κόμμωση
και καλλωπισμός
α) Ένδυμα γυναικών
Εμείς οι γυναίκες φορούσαμε μια χοντρή φανέλα από κάτω την οποία υφαίναμε εμείς οι ίδιες από ινδικά υφάσματα. Από πάνω φορούσαμε το “μπαδέ, (μικρή μαύρη φερατζε η οποία ήταν κεντημένη με χρυσαφένιες κλωστές). Για εσώρουχα φορούσαμε ένα κόκκινο μακρύ βραχύ το οποίο υφαίναμε από μαλλί, υφαίναμε και τις κάλτσες μας εμείς οι ίδιες.
Μαρούς Φατμέ
β) υπόδεση γυναικών
Φορούσαμε τα χειροποίητα παπούτσια “εμενί” (μαλακά λεπτά παπούτσια σε διάφορα χρώματα). Είχαμε μόνο ένα ζευγάρι παπούτσια.
Μαρούς Φατμέ
γ) καλύμματα του κεφαλιού και
κόμμωση των γυναικών
Επειδή η θρησκεία μας δεν μας επιτρέπει να φανούν τα μαλλιά μας, τα σκεπάζαμε με διάφορες μαντίλες. Εμείς οι παντρεμένες γυναίκες διπλώναμε τις μαντίλες για να μη φανούν τα κεντήματα των μαντίλων στη μέση, ενώ οι ανύπαντρες τις έβαζαν με τέτοιο τρόπο ώστε να φανούν τα κόκκινα κεντήματα στην άσπρη μαντίλα. Και εμείς οι γυναίκες και οι ανύπαντρες κοπέλες φορούσαμε κάτω από τις μαντίλες μια κόκκινη “μπερέ” (μια λεπτή μαντίλα η οποία έχει σκοπό να μη φανεί ούτε τρίχα από τα μαλλιά). Η μπερέ αυτή είχε στη μέση ένα κουμπί , ενώ γύρω γύρω είχε ένα σιρίτι κεντημένο με πούλια.
Τα κορίτσια είχαν μακριά μαλλιά τα οποία έκαναν πλεξούδα, στη μέση της πλεξούδας βάζανε μεγάλες χάντρες για να φαίνονται πιο ωραίες. Πάνω στις ωραίες πλεξούδες τους βάζανε τα μαντιλάκια. Για στολίδια φορούσαμε τρεις -τέσσερις κολλιέδες από χάντρες, τα οποία όταν περπατούσαμε έβγαζαν έναν ωραίο ήχο. Στα δάχτυλα μας φορούσαμε ασημένια δαχτυλίδια με μια μεγάλη κόκκινη πέτρα, τα οποία έφερναν από τη Μέκκα. Δεν κάναμε ούτε εμείς οι γυναίκες ούτε οι κοπέλες μακιάζ επειδή δεν μας το επέτρεπε η θρησκεία μας.
Μαρούς Φατμέ
α) Ένδυμα αντρών
Εμείς οι άντρες φορούσαμε “ποτούρια” (μάλλινα παντελόνια φαρδιά από τη μέση μέχρι τα γόνατα και στενά από κάτω τα οποία δεν είχαν κουμπιά και ήταν δύσκολο στο φόρεμα, είχαν σκιστά στις άκρες τις οποίες όταν το φορούσαν έδεναν τις άκρες με σύρματα ). Στη μέση μας δέναμε ένα κόκκινο μάλλινο ζωνάρι. Από πάνω φορούσαμε ένα γιλέκο και μια κοντή ζακέτα, η οποία ονομαζόταν “ αμπά” και ήταν μάλλινο. Οι γυναίκες μας υφαίνανε βαμβακερές φανέλες.
Μαρούς Χασάν
β) υπόδεση αντρών
Όπως όλα τα ρούχα μας και τα παπούτσια μας ήταν χειροποίητα. Όταν σφάζαμε ζώα για κουρμπάνια τα γδέρναμε και τα αφήναμε να ξεραθούν. Από τα ξερά δέρματα των ζώων βγάζαμε καλούπια τα πόδια μας, κόβαμε τα καλούπια και τα δέναμε από τις άκρες με σύρματα. Αυτό το είδος παπουτσιών ονομαζόταν τσαρούχια. Κρατούσαν ζεστά τα πόδια μας. Μέσα στα παπούτσια μας φορούσαμε μάλλινες προβιές κάλτσες.
Μαρούς Χασάν
γ) καλύμματα του κεφαλιού κόμμωση και καλλωπισμός των αντρών.
Όλοι οι άντρες είχαμε κοντά μαλλιά. Είχαμε μουστάκια και γενικά φορούσαμε στο κεφάλι μας ένα μάλλινο πλεκτό καπέλο το οποίο έπλεκαν οι γυναίκες μας.
Μαρούς Χασάν