Τοπικές ενδυμασίες από ΕΡΑΣΜΙΟΥ, Δ. ΤΟΠΕΙΡΟΥ, Π.Ε. ΞΑΝΘΗΣ

Ευαγγελία Γκούρτσα (2510)

Εράσμιο ν. Ξάνθης

Α) ένδυμα

Οι γυναίκες φορούσαν : πρώτα έβαζαν το κατσαδάκι (ένα είδος φανέλας), μετά έβαζαν  κάμισο, το λεγόμενο πουκάμισο και έπειτα το τσαμαντάνι, και στο τέλος έβαζαν τη φούστα, το ζωνάρι, την ποδιά, τις κάλτσες και κάτω πατούνες με κοντοσούραπα. Στα χέρια έβαναν μανίκια με σγαρώνια (κεντήματα) και από παν’ έβαναν φούντα (κεντήματα) επίσης έβαναν την πετσέτα και κεφάλι έβαναν τον μπόχο με την καρφίτσα . Στο ζωνάρι από παν’ βάζαμε κλειδώματα και στη δεξιά μεριά είχαμαν το κοντάκι που βάζαμε τον σουγιά. Στο λαιμό έβαναν τα φλουριά σε ειδικές περιστάσεις, π.χ. σε γάμους, σε εκκλησίες. Οι άνδρες γέροι φορούσαν ‘’μποτούρια’’ (παντελόνι), από μέσα έβαζαν το κατασάρκι (φανέλα) και μετά το τσαμαντάνι και το γκουζούκι (σακάκι) και είχαν και κοντόκαπα και στα ποδάρια έβαναν πατούνες (τσουράπια) και στο κεφάλι στραγκάνι (καπέλο). Οι νέοι άνδρες φορούσανε τα ίδια με τους γέρους, αλλά δε φορούσανε ‘’μποτούρια’’, φορούσαν κιλότες (παντελόνια). Επίσης φορούσαν πουκάμισα με φρούτα και τσουράπια (μακριά). Φορούσαν κουστέκια και έβαναν ρολόι.

Β) υποδήματα

Παπούτσια είχαμε θηλάκια και από κατ’ βάζαμε καρφιά, ειδικά καρφιά σαν πετολάκια. Επίσης φορούσαμε και τσαρούχια και γκούμε (τα λαστιχένια) τα παιδιά φορούσαν « γκέτες » δηλαδή μπότες.

Γ)καλύμματα του κεφαλιού και κόμμωση

Τα μαλλιά οι άνδρες τα είχαν χωρίστρα στην άκρη προς τα δεξιά και φορούσαν στο κεφάλι τους το στραγκάνι. Οι γυναίκες οι παντρεμένες τα είχαν πλεξούδες τα μαλλιά τους και τα έδεναν σταυρωτά με κόμπο μπροστά, και λεύθερες τα τύλιγαν με κορδέλα σαν στεφανάκι .

Δ) καλλωπισμός

Καλλυντικά δεν είχαμαν . Είχαμε βούτυρο, που οι γυναίκες άλειφαν τα μαλλιά τους. Είχαμε σαπούνι (άσπρο) και λουζόμασταν με στάχτη και νερό.