Τοπικές ενδυμασίες από ΧΡΥΣΟΧΩΡΙΟΥ, Δ. ΝΕΣΤΟΥ, Π.Ε. ΚΑΒΑΛΑΣ
Συλλογή λαογραφικού υλικού
από το Χρυσοχώρι Καβάλας
της φοιτήτριας : Κύρκου Θεοδώρας του Αλεξάνδρου
Πανεπιστημιακό έτος : 2003-2004
Τμήμα : Ιστορίας και Εθνολογίας
Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης
Εξάμηνο : Α΄
Μάθημα : Λαογραφία Ι
Καθηγητής : Μ.Γ.Βαρβούνης
Α.Ε.Μ : 1571
Ένδυμα, υπόδεση, κόμμωση και καλλωπισμός
Οι γριές φορούσαν βράκες με 4 βρακοζώνες. Ήταν γαζωμένα με κάπωτο ύφασμα και ραμμένα στο χέρι. Επίσης φορούσαν και κομπινεζόνες. Στο κεφάλι φορούσαν τσεμπέρια και όταν πηγαίναμε στο χωράφι όλες οι γυναίκες βάζαμε μαντήλες. Οι νέες γυναίκες φοράγαμε υφαντικά τσιτιόνια (=σακάκια), φουστάνια και παλτά. Το καλοκαίρι φόραγαν το ασάμλη (=μαντό). Οι άνδρες φόραγαν τα σαγιακένια (=κοστούμια) που ήταν υφαντά στον αργαλειό. Το χειμώνα ήταν μάλλινα και το καλοκαίρι βαμβακερά. Επίσης οι άνδρες φόραγαν τα κασκέτα ή τις τραγιάσκες(=καπέλο). Οι γέροι φόραγαν τα ποτούρια (=μακρυά πουκάμισα), τα παντελόνια με φαρδιές σούρες και ζωνάρια. Τα παπούτσια που φόραγαν όλοι στα χωράφια ήταν τα τσαρούχια. Είχαμε τα γαλέτσια για κάθε μέρα και είχαμε ένα ζευγάρι παπούτσια για καλά τα οποία ήταν λαστιχένια για τις γυναίκες και γιμινιά (κλειστά και πίσω πατημένα) για τους άνδρες
Τα τσαρούχια ή τα αγοράζαμε ή τα φτιάχναμε μόνοι μας από την πέτσα του γουρουνιού γι αυτό τα έλεγαν και γουρνοτσάρουχα. Οι γυναίκες φοράγαμε τσουράπια (=κάλτσες) και τερλίκια. Όταν ήμασταν αδιάθετες φοράγαμε πανιά και τα πλέναμε με θολόσταχτυ (νερό που το βράσαμε με στάχτυ) και άσπρο σαπούνι βαρώντας τα με ένα ξύλο. Τα εσώρουχα τα βάζαμε μέσα στο πανέρι και τα βάζαμε κάτω από το κρεβάτι. Τα φουστάνια τα κρεμάγαμε στα καρφιά πίσω από την πόρτα. Πίσω είχαμε ένα ύφασμα για να μην ακουμπάνε τα ρούχα στον τοίχο και μπροστά ένα υφαντικό ύφασμα. Επίσης πίσω από την πόρτα υπήρχε η ρουκουθιά δηλαδή ένας σωρός από ρούχα (μαξιλάρια, παπλώματα). Για τον καλλωπισμό χρησιμοποιούσαμε το φτιασίδι (=κρέμα). Το φτιασίδι ήταν από λίπος γουρουνιού και υδράργυρο. Όταν βάζαμε αυτό το καλοκαίρι δεν έπρεπε να μας δει ο ήλιος γιατί κάναμε πανάδες. Οι γυναίκες είχαμε και μια ψάθινη τσάντα.
(Κουκλαρίδου Φωτεινή)