Τελετουργίες από Π.Ε. ΕΒΡΟΥ

Πνευματικός βίος

A. Λαϊκό Εορτολόγιο

Χριστούγεννα

Την παραμονή των Χριστουγέννων φτιάχνουμε εννέα φαγιά (εννέα διαφορετικά φαγητά, γλυκά, διατηρημένα καλοκαιρινά φρούτα κ.α.) τα θυμιάζουμε με το θυμιατό και κάνουμε προσφορά στην Παναγία (Τερζούδη Δήμητρα).

Το βράδυ της παραμονής τα παιδιά αγόρια από 17 μέχρι 20 χρόνων γίνονται "ρουγκατσάδες" και γυρνούν όλα τα σπίτια τα καφενεία και τα μαγαζιά του χωριού. Τα "ρουγκάτσια" τραγουδούν:

Απ' αρχοντικά σπίτια βγαίνουμε, στα αρχοντικά θα πάμε, 

θα πάμε σε άλλο σύνορο και σε άλλο βιλαέτι. νταμ νταμ ντουμ.

Μένει 'δω μας -ιν- είπαν κι ήρθαμε στον νιό μας τον αφέντη.

Περνάμ' από τα σπίτια τα ψηλά, με μάρμαρα στρωμένα νταμ νταμ ντουμ.

Το πρωί των Χριστουγέννων μετά την εκκλησία η ίδια ομάδα πηγαινοέρχεται στο δημόσιο δρόμο που περνά μέσα από το χωριό και σταμάτα τα αυτοκίνητα τραγουδώντας:

Παίξτε παιδιά μ' για να παίξουμε, χαρείτε να χαρούμε, ωρέ τα νιάτα, τα νιάτα, μία φορά, τα νιάτα στο μαντήλι.

Ωρε μαντήλι, μαντηλάκι μου, μαντήλι κεντημένο.

Πετούν τα περιστέρια σου και έρχονται στην αυλή μου, νταμ νταμ ντουμ

Τα ρίχνω στιάρι Δεν το τρώω και γρι δεν το μαλιώνουν, νταμ νταμ ντουμ

Η μάνα σου και η μάνα μου στα αλώνια κουβεντιάζουν, νταμ νταμ ντουμ

Και λέγανε για μας τα δύο πώς θα μας σαβουνιάσουν, νταμ νταμ ντουμ

Αυτά κυρίως τα λένε όταν δουν να περνάει καμία όμορφη κοπέλα. Παλιότερα υπήρχαν ειδικοί στίχοι που τους τραγουδούσαν αν τυχόν κάποιος δεν ανοίγε την πόρτα του για να τους κεράσει ή να τους δώσει χρήματα ή αν κάποιο αυτοκίνητο δεν σταματούσε να τους δώσει "ρεγάλο" (χρήματα). Αυτοί ήταν πειράχτηκοι  στίχοι που σατιρίζουν το απαράδεκτο και την αδιαφορία κάποιον για το έθιμο.

Πρέπει να συμπληρώσω ότι ακόμα από το απόγευμα της παραμονής τα "ρουγκάτσια" πηγαίνουν στην εκκλησία τραγουδούν ένα τραγούδι για το Χρήστο, ένα για την Παναγία, μπροστά στις εικόνες τους, παίρνουν την ευχή του παπά και ξεκινούν.

Πριν δε αρχίζουν να γυρνάνε στα σπίτια, ανεβαίνουν σε ένα ύψωμα που φαίνεται από παντού από το χωριό, ανάβουν μία μεγάλη φωτιά και χορεύουν γύρω από αυτήν και σχεδόν όλο το χωριό τους παρακολουθεί. Το τραγούδι τους, συνοδεύει το παραδοσιακό "τουμπερλέκι" που το έχουν σκεπασμένο με την "τσότρα" και κρεμασμένο στον ώμο. Κι αν ξεχάσουν κάποιο σπίτι σίγουρα θα ακούσουν την επόμενη μέρα τα παράπονα από τις νοικοκυρές που θεωρούν κακοτυχία και γρουσουζιά να μην τους τραγουδήσουν τα "Ρουγκάτσια" 

(Γιαννικόπουλος Δημήτρης).