Τοπικές ενδυμασίες από ΠΛΑΤΑΝΟΤΟΠΟΥ, Δ. ΠΑΓΓΑΙΟΥ, Π.Ε. ΚΑΒΑΛΑΣ

Πλατανότοπος Καβάλας

Όνομα: Παναγιώτα

Επώνυμο: Μίλογλου

Αρ. Μητρώου: 1482/010

Μάθημα: Θεωρητικά ζητήματα Λαογραφίας του Παρευξείνιου Χώρου

Καθηγητής: Μ.Γ. Βαρβούνης

Β. Ένδυμα, υπόδεση, κόμμωση και καλλωπισμός

α) Οι γυναίκες έγνεφαν το μαλλί και φτιάχναν τα ρούχα τα δικά τους και των σπιτικών, επομένως όλα τα ρούχα μας ήταν μάλλινα. Οι ίδιες φορούσαν φούστα και ποδιά με πολλές φρέντζες οι λεύτερες, ενώ όταν παντρευόταν τις λάτωναν, όπως και τα κεντίδια στη τραχλιά τα είχαν περισσότερα οι λεύτερες. Από πάνω φόραγαν ποκάμισο και γελέκο. Την νυφιάτικη τη φορεσιά την είχαν για γιορτερή, συνεπώς δεν την φοράγαν μόνο στο γάμο τους. Οι μπαμπάδες μας φόραγαν ακόμη φουστανέλα και γελέκο, εμείς όμως αργότερα φοράγαμε παντελόνι. 

Σπύρος, 61

β) Οι άντρες για παπούτσια είχαμε λαστιχένια μποτάκια στη δουλειά και σκαρπίνι, ίδιο με της δουλειάς αλλά όχι λαστιχένιο ή τσόκαρα ξύλινα και από πάνω δέρμα χοίρου, για τις εξόδους. Οι γυναίκες φοράγανε τσόκαρα και γκέτες και μόνο όταν ερχόταν μαζί μας στα μαντριά φόραγαν κι αυτές λαστιχένιες μπότες. 

Σπύρος, 61

γ) Στο κεφάλι εμείς φοράγαμε τραγιάσκες και είχαμε όλοι κοντό μαλλί, φυσικά οι περισσότεροι είχαμε μουστάκι, ως ένδειξη ανδρισμού. Οι γυναίκες φορούσαμε πάντα μπόχο (μαντήλα με μία καρφίτσα πιασμένη) και τα μαλλιά μας τα είχαμε πάντα πάντα μακριά και πιασμένα πλεξούδα σαν στεφάνι καρφιτσωμένα οι λεύτερες, ενώ οι παντρεμένες κόμπο σπάνια τα αφήναμε κάτω.

Σπύρος, 61 - Αλεξάνδρα, 58

δ) Οι πλούσιες για τον καλλωπισμό τους είχαν πούντρα, όμως για τις φτωχές γυναίκες αυτό ήταν μία πολυτέλεια που υπήρχε μονάχα στο γάμο μας. Στο μέτωπο οι μανάδες είχαν ένα σταυρό ή και στο χέρι πολλές φορές, σαν τα σημερινά τατουάζ για να δείχνουν την πίστη τους. Ακόμη στο χέρι μερικές φορές είχαν και τα αρχικά του ονόματος του άντρα τους. Απαραίτητη στη φορεσιά ήταν η κουμπέ ή κλείδωμα (ασημένια ζώνη). Στο λαιμό φορούσαμε φλουριά, τα οποία συνήθως ήταν δώρα του γάμου μας. Αργότερα σε χρυσές αλυσίδες κρεμούσαμε ντούμπες (πεντόλιρα), ενώ στη φούστα μας είχαμε φρέτζες, η νυφιάτικη φρέντζα ήταν πολύ πλουβιστή. Δεν θα μπορούσα να παραλείψω το λούσιμο με αλσίβα (σταχτόνερο) και αυτό το κάναμε μόνο οι γυναίκες.

Αλεξάνδρα, 58