Τελετουργίες από ΣΟΦΙΚΟ, Δ. ΔΙΔΥΜΟΤΕΙΧΟΥ, Π.Ε. ΕΒΡΟΥ

Έθιμα του λαϊκού εορτολογίου

α. Η σαρακοστή πριν τα Χριστούγεννα.

«Πριν τα Χριστούγεννα νηστεύαμε όλοι για 40 ημέρες. Τα βράδια μαζευόμασταν κάθε φορά σε διαφορετικό σπίτι και καθόμασταν στο νυκτέριο. Εκάναμε και ετρώγαμε μικτήτια (λουκουμάδες) πατλάκες (ποκ κορν), πίτες και λαγγίτες (κρέπες). Μόλις ερτώγαμε έγνεθαμε μαλλί βαμβάκι και κάλτσες».

                                                                      (Γκουντινάκη Κερασιά 1934)

β. Το Δωδεκαήμερο (25 Δεκεμβρίου-5 Ιανουαρίου)

«Το δωδεκαήμερο (25 Δεκεμβρίου-5 Ιανουαρίου) δεν είχαμε ιδιαίτερα έθιμα. Νηστεύαμε ούλοι (όλοι) και εκάμαμε μπαμπού. Για να κάνουμε τη μπάμπου, επαίρναμε έντερα από γουρούνι και εβάζαμε μέσα ρύζι και συκώτι ψιλοκομμένο και τα εβράζαμε. Την προπαραμονή εσφάζαμε το γουρούνι, εκάναμε λουκάνικα και άλλα 9 φαγητά. Την παραμονή σηκώνονταν τα παιδιά πρωί-πρωί, έλεγαν κάλαντα και οι γυναίκες τους έδιναν ότι είχαν. Την ημέρα των Χριστουγέννων πηγαίναμε στην εκκλησία, κοινωνούσαμε και μετά πηγαίναμε στο σπίτι και ετρώγαμε τη μπαμπου. Τη δεύτερη μέρα των Χριστουγέννων πηγαίναμε στην πλατεία και χορεύαμε. Οι άνδρες έφτιαχναν μια καμήλα γυρνούσαν στα σπίτια και μετά πήγαιναν και αυτοί  στο γλέντι».

                                                                      (Γκουντινάκη Κερασιά 1934)

γ. Γιορτές του Φεβρουαρίου

δ. Απόκριες

«Τις Απόκριες ντυνόμασταν καρναβάλια και γυρνούσαμε στα σπίτια. Για να ντυθούμε καρναβάλια εβάζαμε τα ρούχα μας ανάποδα. Εφτιάχναμε μυκήτια (λουκουμάδες) και χαλβά και το βράδυ πηγαίναμε και συγχωριόμασταν».

                                                                      (Γκουντινάκη Βασιλική 1945)

ε. Κινητές εορτές

Σαρακοστή, Πάσχα, μετά το Πάσχα ως και την Πεντηκοστή

«Πριν έρθει το Πάσχα νηστεύαμε και δε χορεύαμε. Μόνο τις Κυριακές εβγαίναμε στην πλατεία και επαίζαμε μάνα Ρουμάνα. Εδέναμε ένα σχοινί κύκλο και το κρατούσαμε γύρω γύρω. Το Σάββατο του Λαζάρου μαζευόμασταν ομάδες κορίτσια, κρατούσαμε ένα καλάθι στο χέρι, γυρίζαμε στα σπίτια τραγουδούσαμε και οι νοικοκυρές μας έδιναν βρασμένο καλαμπόκι, καρύδια, αυγά και λεφτά. Την Κυριακή των Βαΐων πηγαίναμε το πρωί στην εκκλησία. Μετά την εκκλησία μαζευόμασταν πάλι μια ομάδα κουρίτσια  (κορίτσια) επαίρναμε ένα ξύλο, το ντύναμε κούκλα με παραδοσιακά ρούχα, το γυρίζαμε στα σπίτια και τραγουδούσαμε. Αυτό το έθιμο το λέγαμε Αντί. Την Μεγάλη Εβδομάδα πηγαίναμε κάθε μέρα στην εκκλησία και δεν εκάναμε καθόλου δουλειές . Τη Μεγάλη Πέμπτη στολίζαμε τον επιτάφιο. Για επιτάφιο είχαμε ένα τραπέζι. Επάνω στο τραπέζι εβάζαμε την εικόνα του Χριστού και γύρω γύρω λουλούδια. Το Μεγάλο Σάββατο εβάφαμε τα αυγά με καρυδόφυλλα και εκάναμε Πασαλιές. Οι Πασχαλιές ήταν μπουγάτσες που στη μέση εβάζαμε ένα αυγό. Μετά την Ανάσταση πηγαίναμε στο σπίτι και ετρώγαμε. Πρώτη μέρα Πάσχα πηγαίναμε το πρωί στην εκκλησία και μόλις τελείωνε η λειτουργία χορεύαμε έξω από την εκκλησία. Μετά πηγαίναμε στο σπίτι και ετρώγαμε και μόλις τελειώναμε, πηγαίναμε  στην πλατεία όλος ο κόσμος και καθόμασταν ή χορεύαμε. Αυτά γίνονταν για τρεις ημέρες».

                                                                      (Γκουντινάκη Κερασιά 1934)

στ. Ακίνητες εορτές της άνοιξης

«Την 25η Μαρτίου τα παιδιά δεν έκαμναν (έκαναν) παρέλαση. Έκαμαν μόνο γιορτή στο σχολείο. Έφτιαχναν μια σκηνή με κουβέρτες και έλεγαν ποιήματα. Έβγαζαν τα θρανία από τις τάξεις για στέκονται οι γονείς και στο τέλος της γιορτής κερνούσαν λουκούμια».

                                                                      (Δουλάκη Αποστολία 1940)