Τελετουργίες από Π.Ε. ΡΟΔΟΠΗΣ, ΣΤΡΥΜΝΗΣ, Δ. ΜΑΡΩΝΕΙΑΣ-ΣΑΠΩΝ

Α)ΕΘΙΜΑ ΛΑΙΚΟΥ ΕΟΡΤΟΛΟΓΙΟΥ
«Μία καθαρά γυναικεία γιορτή είναι η γιορτή της Μπάμπως η γιορτή της μαμής στις
8 Γενάρη ανήμερα της Αγίας Δόμνας που γιορτάζεται στην Θράκη. Η ημέρα αυτή
γιορτάζεται ως η ημέρα της ¨Γυναικοκρατίας¨. Την ημέρα αυτή η γυναίκα ήταν η
απόλυτη δύναμη μέσα στο σπίτι και ο άνδρας έπαιρνε γι αυτή την μέρα ρόλους
γυναικείους γι αυτό και καθόταν μόνο μέσα στο σπίτι. Οι γυναίκες στόλιζαν την
μπάμπω και της πρόσφεραν ως δώρα το καλάθι με τα μαντήλια, τις κάλτσες, τις
παντόφλες αλλά κυρίως σαπούνι και πετσέτα. Κάθε γυναίκα που είχε αποκτήσει
παιδιά έπρεπε να επισκέπτεται στο σπίτι της την μαμή και να της προσφέρει
σαπούνι και πετσέτα καθώς και διάφορα φαγητά (όπως πίτες, λουκάνικα,
μπριζόλες).Όταν έφτανε στο σπίτι της μαμής η μπάμπω έβγαινε έξω της έριχνε νερό
της έδινε σαπούνι να πλύνει τα χέρια της και την πετσέτα για να σκουπιστεί. Η
μπάμπω κλωτσούσε ένα μπακιράκι που είχε γεμισμένο με νερό και ένα ματσάκι
βασιλικού δεμένο με κόκκινη κλωστή. Αν το μπακιράκι γυρνούσε μπρούμητα τότε
θα γεννούσε αγόρι αν έπεφτε ανάσκελα θα γεννούσε κορίτσι. Στη συνέχεια
έμπαιναν μέσα στο σπίτι της μαμής της φιλούσαν το χέρι και της ζητούσε να της
φέρει ένα γερό παιδί. Αν η γυναίκα δεν ήταν έγκυος η μαμή της καρφίτσωνε ένα
λουλούδι στο πέτο λέγοντας να της φέρει ένα παιδί όμορφο σαν το λουλούδι. Η
μαμή με την σειρά της κερνούσε και εκείνες τις γυναίκες που έρχονταν να την
επισκεφτούν και στη συνέχεια έστρωνε το τραπέζι με τα φαγητά που είχε ετοιμάσει
βάζουμε και εμείς τα δικά μας φαγητά και έτσι ξεκινούσε το γλέντι το οποίο
συνεχιζόταν το βράδυ στο καφενείο του χωριού. Έφερναν οι γυναίκες όλα όσα είχαν
ετοιμάσει μετά το βράδυ και γλεντοκοπούσαμε στο καφενείο του χωριού όπου από
άνδρες ήταν μόνο οι οργανοπαίχτες και ο καφετζής. Οι άνδρες ήταν στα σπίτια μας
και έκαναν τις δουλειές του σπιτιού. Γενικά η μέρα αυτή ήταν που υμνούσαμε την
γέννα και φυσικά την μαμή καθώς και όλες τις γονιμοποιές δυνάμεις της φύσης.
Ακόμη για 40 μέρες πριν τα Χριστούγεννα νηστεύανε και κάθε βράδυ ο παπάς έκανε λειτουργία και διάβαζε τις ψυχές των πεθαμένων. Τα Χριστούγεννα είχαμε ένα
γουρούνι που το σφάζαμε για να το φάμε. Τα παιδιά παίρνανε την κατουρλίθρα του
γουρουνιού και την φουσκώνανε και την παίζανε σαν μπάλα. Τις Απόκριες
φορούσαμε αυτοσχέδιες στολές και πηγαίναμε στα κουμπάρια μας δηλαδή μια
ολόκληρη οικογένεια ντυνόταν και πήγαινε στα κουμπάρια του ζευγαριού. Έψηναν
και οι 2 οικογένειες φαγητά και έφτιαχναν γλυκά και πηγαίναμε να κάνουμε τα
συγχωρεμένα. Τα παιδιά μαζεύονταν ντυμένοι μασκαράδες και έπαιζαν στην
πλατεία του χωριού. Μόνο την Καθαρά Δευτέρα ντυνόμασταν μασκαράδες. Την
σαρακοστή του Πάσχα νηστεύαμε εκτός από την ημέρα του Ευαγγελισμού και των
Βαιών που τρώγαμε ψάρια και συνήθως μπακαλιάρο».