Τοπικές ενδυμασίες από Δ. ΣΑΜΟΘΡΑΚΗΣ, Π.Ε. ΕΒΡΟΥ
ΟΝΟΜΑ ΦΟΙΤΗΤΗ: ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗ ΜΥΡΣΙΝΗ
ΟΝΟΜΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗ: ΒΑΡΒΟΥΝΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ
ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΕΤΟΣ: 2000-2001
ΜΑΘΗΜΑ: ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ
ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ: ΞΗΡΟΠΟΤΑΜΟΣ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗΣ
ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ: ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2000-2001
Β. ΕΝΔΥΜΑ, ΥΠΟΔΕΣΗ, ΚΟΜΜΩΣΗ ΚΑΙ ΚΑΛΛΩΠΙΣΜΟΣ
α) Ένδυμα
Οι άνδρες φορούσαν τα ‘’καλτσούνια’’, την βράκα, το ‘’ζναρ’’ (ζωνάρι), το ‘’πκαμσιου’’ (πουκάμισο), το γιλέκι και τον ‘’Αμπά’’ (το σακκάκι).
Οι γυναίκες φορούσαν μακριές φούστες με μια ζώνη στην μέση και από πάνω μακριές ποδιές. Αργότερα όταν άρχισε να αναπτύσσεται το εμπόριο οι κάτοικοι άρχισαν να φοράνε το έτοιμο βιομηχανικό ρούχο.
Το πουκάμισο που φορούσανε οι άνδρες ήταν άσπρο με ψηλές μαύρες ρίγες.
Το γιλέκο ήταν φτιαγμένο από βελούδο το οποίο φορούσαν πάνω από το πουκάμισο. Αυτό είχε μαύρο χρώμα.
Πάνω από το γιλέκο έμπαινε ο ‘’Αμπάς’’. Έμοιαζε με μπουφάν και ήταν κεντημένος από ειδικό ύφασμα.
Τα ‘’καλτσούνια’’ τα έφτιαχνε η νοικοκυρά. Ήταν πλεχτές, χοντρές κάλτσες οι οποίες ήταν φτιαγμένες από το μαλλί των ζώων. Στο πάνω μέρος της κάλτσας έμπαινε ένα μακρύ λάστιχο ο ‘’καλτσουδέτς’’.
Τέλος το ‘’ζναρ’’ που έμπαινε τελευταίο είχε μήκος 3-4 μέτρα. Ήταν μαύρο και το έφτιαχνε η νοικοκυρά στον αργαλειό.
(Δεληγιάννης Κώστας)
β) Υποδήματα
Οι άνδρες φορούσαν τα ‘’τσιρβούλια’’ (τσαρούχια). Αυτά ήταν φτιαγμένα από δέρμα χοιρινού ζώου και κατεργασμένα στο σπίτι. Στις γιορτές όμως φορούσαν μερικοί όχι όλοι κυρίως αυτοί που είχαν οικονομική ισχύ παπούτσια που λεγόταν ‘’γεμηνιά’’. Αυτά έμοιαζαν με τα σημερινά μποτάκια.
Οι γυναίκες φορούσανε κανονικά απλά παπούτσια με χαμηλό φαρδύ τακούνι σε μαύρο χρώμα.
(Δεληγιάννης Κώστας)
γ) Καλύμματα του κεφαλιού και κόμμωση
Οι άνδρες στο κεφάλι τους φορούσανε ένα μαύρο βελούδινο σκούφο. Όταν έκανε κρύο φορούσανε μια κουκούλα την οποία έραβαν στην κάπα ή στο ‘’πανωφόρι’’ τους.
Οι γυναίκες φορούσαν ένα χοντρό, άσπρο, υφαντό μαντήλι.
Τα μαλλιά τους τα είχαν πάντα μακριά και τα έπιαναν ‘’βουρλίδα’’ πλεξούδα. Επίσης τα έβαζαν αφρό για να στέκονται και από πάνω τοποθετούσαν ένα είδος διχτιού το λεγόμενο ΄΄φιλέ’’ για να μην τα χαλάει ο αέρας.
(Δεληγιάννης Κώστας)
δ) Καλλωπισμός
Στις γυναίκες του χωριού άρεζε πολύ ο καλλωπισμός. Αυτές συνέχεια περιποιούνταν τους εαυτούς τους για να είναι πάντα όμορφες και να εντυπωσιάζουν.
Έτσι λοιπόν στα πρόσωπα τους έβαζαν ρουζ, αρώματα, πούδρες και έβαφαν τα χείλια τους.
Φορούσαν πολλά χρυσαφικά στον λαιμό όπως (ντούμπλες, πεντόλιρα, καρδιές, λίρες, φλουριά και αλυσίδες).
Ακόμη φορούσαν βραχιόλια, δαχτυλίδια και σκουλαρίκια.
Οι άντρες δεν έκαναν τίποτα το ιδιαίτερο όσο αφορά τον καλλωπισμό. Φορούσανε μονάχα δαχτυλίδια και μερικοί ταυτότητες με το όνομά τους.
Οι γυναίκες τα αρώματα τα προμηθεύονταν χύμα από ένα πλανόδιο μικροπωλητή που τον έλεγαν ‘’Χριστοφή’’ και ο οποίος τους έφερνε την ‘’μπιργιαντική’’ (αφρός) που τον έβαζαν στα μαλλιά τους.
(Δεληγιάννης Κώστας)