Τελετουργίες από Π.Ε. ΕΒΡΟΥ, ΜΑΝΗΣ, Δ. ΔΙΔΥΜΟΤΕΙΧΟΥ

 Έθιμα του λαϊκού εορτολογίου

Ολόκληρη τη Σαρακοστή που ακολουθήσει δεν χόρευαν και δεν διασκέδαζαν καθόλου.

Τα δε κορίτσια, ολόκληρη τη Σαρακοστή εράβαν και κεντούσαν τρεις στολές που θα τις φορούσαν τις τρεις μέρες του Πάσχα.

Την Παραμονή του Λαζάρου τα παιδιά γυίζαν από σπίτι σε σπίτι και τραγουδούσαν. Οι νοικοκυρές έδιναν στα παιδιά αυγά και χρήματα. Τα τραγούδια που τραγουδούσαν και τραγουδούν και σήμερα είναι διαφορά, με διαφορετικά θέματα κάθε φορά. Αλλά είναι για τους νέους, αλλά για τους γέρους, αλλά για τον παπά κλπ.

Ολόκληρη τη Μ. Εβδομάδα επικρατούσε μια κατάσταση θλίψης και πένθους γιατί ο ίδιος ο Χριστός υπέφερε.

Την Μ. Πέμπτη οι νοικοκύρες βάφουν μόνο τρία αυγά: ένα για το αμπέλι, ένα για το χωράφι κι ένα για το σπίτι. Τα άλλα τα έβαφαν το Μ. Σάββατο.

Την Μ. Παρασκευή μαζευόνταν τα κορίτσια του χωριού στην εκκλησία και στόλιζαν τον επιτάφιο.

Το Μ. Σάββατο έκαμναν τις πασχαλιές και το ψωμί. Οι πασχαλίες ήταν κουλούρες αυτό ψωμί τις οποίες μαζί με τα κόκκινα αυγά πήγαιναν στην νουνά. Η νουνά τους έκανε το τραπέζι κι έτρωγαν όλοι μαζί.

Τσιν Κυριακή του Πάσχα ήταν ημέρα χαράς. Για τρεις μέρες στην πλατεία του χωριού γινόταν σωστό πανηγύρι, με χορό, τραγούδι και φαγοπότι.

Την Κυριακή των Απόκρεω όλοι, νέοι και γέροι, έβγαιναν στην πλατεία του χωριού και χόρευαν. Χόρευαν ακόμα κι εκείνα που δεν χόρευαν πότε τους, γιατί έτσι πίστευαν πως θα γίνουν τα βαμβάκια τους.

Η πεθερά κι ο πεπεθερός πηγαίναν στις Απόκριες χαλβά στη νύφη και διάφορα δώρα. Οι πλούσιοι δώριζαν επιπλέον και φλουρί. Ακολούθησε τραπέζι στο σπίτι της νύφης.

Από το πρωί της Καθαράς Δευτέρας συνήθως μόνο οι γυναίκες, κρατούσαν τριμήρου και άλλες μεν νήστευαν απόλυτα μέχρι το πρωί της Τετάρτης άλλες δεν μέχρι την 4η απογευματινή κάθε μέρας. Πίστευαν ότι αν πεθάνει κανείς κατά το διάστημα αυτό θα συγχωρούνταν οι αμαρτές του.

Την Κ. Δευτέρα κρεμούσαν το χαλβά. Επαίρναν μια μεγάλη κολούρα χαλβά και την κρεμούσαν από το ταβάνι. Καθόνταν όλα τα παιδιά γύρω- γύρω. Ο πατέρας γύριζε την κουλούρα, ενώ τα παιδιά με τα χέρια πίσω, προσπαθούσαν με το στόμα τους να πιάσουν και να φάνε από την κουλούρα. Μετά αφού τρώγανε την κουλούρα, καίγανε μ’ ένα σπίρτο την κλωστή που κρεμόταν ο χαλβάς. 

Την Κ. Δευτέρα πριν από πολλά χρόνια γινόταν κι ο Μπέης. Πολλά από τα χωριά ντυνόταν καρναβάλια, αναβιώνονοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο το παμπάλαιο έθιμο του Μπέη. Άρχοντας της συντροφιάς ο Μπέης, περιφέρεται καβάλα σε γαϊδουράκι. Με την αμφίεση και το κερατόμορφο στέμμα, δίνει την εντύπωση Τούρκου Μπέη περιτριγυρισμένου από τους σωματοφύλακες. Ζαιπέδες του και το χαρέμι του. όλη η άλλη παρδαλή συντροφιά του περιδιαβαίνει τις γειτονιές πολυθόρυβα για να προκαλέσει τον κόσμο. Καθώς γυρνούσαν στις γειτονιές τους κερνούσαν και μαζευάν κατ’ αυτόν τον τρόπο χρήματα.

Όσον αφορά τη μη διατήρηση του εθίμου οι παλιότεροι διηγούνται πως κάποιος ομοχωριο τους Μπέης καθώς καθόταν επάνω σε σε δίτροχο αμάξι και καμαρώνε σαν αληθινό Μπέης, κάποιος χάριν αστεισμού του κατρακύλισε σ’ έναν απότομο γκρεμό με αποτέλεσμα να σκοτωθεί.