Τοπικές ενδυμασίες από Π.Ε. ΞΑΝΘΗΣ, Δ. ΜΥΚΗΣ, ΣΑΤΡΩΝ
Λαογραφική εργασία
της Κίτσου Λεμονιάς
Α’ Εξάμηνο Ιστορίας –Εθνολογίας
Μητρώο 833
Μ.Γ.Βαρβούνης
Δεκέμβριος-Ιανουάριος 1999-2000
Σάτρες (Πομάκοι) Ξάνθης
Β. .Ένδυμα, υπόδεση και καλλωπισμός
Οι άνδρες φορούσαν κ’ φορούν σκουρόχρωμα ρούχα ένα ανοικτόχρωμο πουκάμισο (συνήθως άσπρο) και το χειμώνα ένα αμάνικο σκούρο γιλέκο πάνω από το πουκάμισο.
Επίσης, φορούσαν σκούρη βράκα, η οποία ήταν φαρδιά επάνω και στενή προς τα κα΄τω.
Στη μέση φορούσαν ένα μεγάλο κόκκινο ή βυσσινι ζωνάρι.
Στο κεφάλι φορούσαν ένα σκουφάκι πλεγμένο κ’ αυτό όπως κ’ οι κάλτσες τους από τα χέρια των γυναικών τους.
Τα παπούτσια ήταν κατά κανόνα λαστιχένια.
Οι γυναίκες σκουρόχρωμα φορέματα που είναι στενά στο επάνω μέρος κ’ φαρδιά στο κάτω. Επίσης, φοράει μια κεντημένη ποδιά, πλεκτές πολύχρωμες κάλτσες κ’ πολύχρωμα «τερλίκια»
Όταν βγαίνει απ’ το σπίτι, φοράει το σκούρο φερετζέ της κ’ την άσπρη μαντίλα της, γιατί σύμφωνα με το Κοράνι, η γυναίκα πρέπει να κρύβεται.
Και των γυναικών τα παπούτσια είναι λαστιχένια.
Οι γυναίκες τα μαλλιά τους τα έκαναν πλεξούδα ή τα έπιαναν απλά μια κοτσίδα.
Οι Πομάκες δεν καλλωπίζονταν, πάλι λόγω της θρησκείας τους.
Δεν έβγαζαν τα φρύδια τους, δε βάφονται ούτε και περιποιούνται τα νύχια τους. Μόνο στο Μπαϊράμι, κάνουν στα νύχια τους κνα, βάφουν δηλαδή πορτοκαλί το μισό σχεδόν δάχτυλό τους.