Τελετουργίες από Π.Ε. ΔΡΑΜΑΣ, Δ. ΔΟΞΑΤΟΥ, ΔΟΞΑΤΟΥ

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΑ ΚΑΛΑΝΤΑ

Από πολύ νωρίς τα χαράματα της παραμονής των Χριστουγέννων, οι δρόμοι του Δοξάτου είναι γεμάτοι από παιδιά που από πόρτα σε πόρτα λένε τα κάλαντα.

Τα κάλαντα αυτά δεν τα έχω ακούσει πουθενά αλλού μέχρι σήμερα.

Ήρθαν τα Χριστούγεννα εορτή μεγάλη

και το δέντρο του Χριστού ήρθε, ήρθε πάλι.

Δέντρο με χρυσά στολίδια,

με κουφέτα, με παιχνίδια.

Δώρα πάρετε παιδιά

απ’ τα πλούσια κλαδιά

κι ο Χριστός μας πάντοτε

το καλό μας φέρνει

με αγάπη σήμερα

όλα μας τα στέλνει.

Και του χρόνου και το τάλιρο δικό μου.

Η ΒΑΣΙΛΟΠΙΤΑ

Το πρωί της Πρωτοχρονιάς αμέσως μετά την εκκλησία μαζευόταν όλη η οικογένεια στο σπίτι για το τραπέζι.

Το γεύμα ήταν μόνο πίτα. Η βασιλόπιτα. Η οποία ήταν πάντα κοτόπιτα. Κάθονταν όλοι γύρω από το τραπέζι κι ο πατέρας, αφού σταύρωνε την πίτα με το μαχαίρι, την γυρνούσε τρεις φορές και άρχιζε να την κόβει ονοματίζοντας τα κομμάτια.  Ένα για τον Άγιο Βασίλειο, ένα για την Παναγία, ένα για το σπίτι, ένα για το βιός, ένα για τα ζώα, ένα για μένα, ένα για τη μαμά και ούτω καθεξής. Μην ξεχνάμε ότι η βασιλόπιτα γινόταν πάντα στο πιτοτάψι (πολύ μεγάλο ταψί). Στο τραπέζι υπήρχαν πάντα κρασί, φρούτα και λεφτά για το καλό του χρόνου.

ΤΟ ΠΟΔΑΡΙΚΟ

Μέσα στον ύπνο μας ακόμη θυμάμαι ερχόταν η γιαγιά στις 2 Ιανουαρίου και με μια πέτρα που την είχε πάρει από το σταυροδρόμι και που την είχε μέσα στο νερό που έφερε αμίλητη από τη βρύση, μας χτυπούσε στα κεφάλια και έλεγε : 

«Σαν την πέτρα να είναι το κεφάλι σας γερό»

«Χρόνια πολλά, καλή χρονιά»

Εκείνη την ημέρα, δηλαδή 2 Ιανουαρίου πιάνεται το ποδαρικό στο Δοξάτο. Στέλνανε μικρά αγόρια για να πάν’ να ποδαρίσουν. Εμένα με περίμενε όλη η γειτονιά.

Έμπαινα μέσα στο σπίτι με το δεξί.  Έλεγα «Χρόνια πολλά» και οι νοικοκυραίοι με ‘βάζαν να καθίσω πάνω σε κάστανα, καρύδια, σύκα ξερά και σταφίδες. «Να καθίσω για λίγο ακούνητος για να βγάλει», λέγανε, «η κλώσσα τους πουλιά.» Μετά μου δίνανε αλάτι να ρίξω στη φωτιά και να πω : «όπως σκάζει το αλάτι, έτσι να σκάζουν τα αυγά και να βγαίνουν τα πουλιά.»

Έφευγα παίρνοντας μαζί μου αυτά που κλωσσούσα και με χρήματα.